فرماندار شهرستان بجستان
حسین ابراهیمی کردیانی

    .
۱۳۸۸/۰۹/۰۹

بررسی جمعیتی

بررسي جمعيتي بخش

 

 

-جمعيت:

نام

جمع

 

شهري

جمع

مرد

زن

خانوار

جمع

مرد

زن

خانوار

جمع شهرستان  بجستان

30,342

15,054

15,288

8,106

15,309

7,681

7,628

4,045

شهر بجستان

11,960

6,109

5,851

3,098

11,960

6,109

5,851

3,098

شهر يونسى

3,349

1,572

1,777

947

3,349

1,572

1,777

947

دهستان  بجستان

3,382

1,655

1,727

943

 

 

 

 

دهستان  جزين

5,294

2,578

2,716

1,533

 

 

 

 

دهستان  يونسى

2791

1354

1437

710

 

 

 

 

دهستان سردق

3566

1786

1780

875

 

 

 

 

جمعيت عشايري:

 بنا به نامه رسمي اداره كل عشاير خراسان رضوي تعداد 55 خانوار عشاير با جمعيتي حدود 350 نفر  همراه 12000راس دام از عشاير شهر ستان فردوس بيش از 5 ماه از سال را در فصل ييلاق در مناطق سردق فخر اباد از تو ابع بخش يونسي مستقر مي باشند همچنين بيش از 990 نفر خانوار دامدار عشاير با جمعيتي حدود 5600 نفر از طوايف عرب اميني مريمي چابكي سنگچولي احمدي و مرادي در طول سال در محدوده شهر بجستان(ابوالخازن - قاسم اباد منصوري - ابراهيم اباد - فخر اباد و سردق) با شغل دامپروري ييلا ق و قشلاق مي نمايند

 

جمعيت شناور:

بنا به نامه رسمي اداره صنايع ومعادن شهرستان گناباد ميزان اشتغال ايجاد شده در بخش صنعت 1665نفر و در بخش معدن وصنايع معدني 2347 نفر است كه غالبا از شهرهاي كاشمر تربت جام كرمان كردستان و...مي باشند.

شهرستان بجستان با دو بخش مركزي و يونسي وچهار دهستان بجستان يونسي- جزين و سردق  با تعداد 618 آبادي كه 89 واحد آن از يك تا 3000 جمعيت دارند . در سر شماري سال 75 جمعيت اين منطقه 26956 نفر بوده كه از اين تعداد 9017 نفر ساكن شهر و 17939 نفر ساكن روستا بوده اند .

 - تراكم جمعيت:

1- با توجه به وسعت خاك (4/4074 )كيلومتر مربع تراكم جمعيت در سال 75 اين منطقه در هر كيلو متر مربع 7/5 نفر محاسبه مي گردد .توزيع جمعيت در منطقه بجستان با آب و خاك و زمينه هاي بهره برداري اقتصادي نظير معادن سنگ و خدمات هماهنگ ميباشد . روستاي يونسي به عنوان مركز دهستان در شمال و قسمت كويري با 5/36 درصد جمعيت دهستان (9068 ) با 3318 نفر جمعيت روستاي جزين با 47/33 درصد جمعيت دهستان (5323) با 1782 نفر جمعيت در قسمت جنوبي قرار گرفته اند

2- از كل وسعت خاك بجستان 23520 هكتار آنرا اراضي مستعد كشاورزي تشكيل مي دهد از اين تعداد 12057 هكتار زير كشت بوده چنانچه از رابطه تقسيم تعداد جمعيت بر اراضي قابل كشت استفاده كنيم 114 در هر كيلو متر مربع جذب جمعيت منطقه بجستان مي باشد.

- تركيب جمعيت :

از جمعيت 26950 نفر جمعيت سال 75  ،  13034 نفر مردان و 13922 نفر زنان تشكيل مي دهند . بنا براين نسبت جنسي برابر با 6/93 نفر بوده است يعني در مقابل هر 100 نفر زن 6/93 نفر مرد ميباشند كه اين نسبت در نواحي روستايي1/91 مرد در مقابل 100 نفر زن بوده است و در شهر 99 نفر مرد در مقابل  100 نفر زن بوده است كه عمدتا مردان در سنين كار از روستا به شهر مهاجرت مي كنند و توازن و تعادل تركيب جنسي در شهر بجستان به سبب وجود امكانات اقتصادي و اشتغال مي باشد كه مردان به ندرت و بسيار كمتر از روستائيان از شهر خود مهاجرت ميكنند از جمعيت سال 75 مجموعا 53 درصد جمعيت فعال محسوب ميگردند.

 نسبت جنسي در شهر بجستان جمعيت 99 نفر مرد در مقابل 100 نفر زن مي باشد . نسبت جنسي در گروههاي سني كمتر از 15 سال و بالاي 60 سال بيشتر از 100 نفر بوده ودر ساير گروهها ي سني اين نسبت ( به جز يك استثناء در گروه 39ـ35 ساله ) كمتر از100 مي باشد . اين امر نشان دهنده مهاجرت مردان در سن كار از شهر بجستان مي باشد . در كل بخش نيز 12993 نفر مرد در مقابل 13922 نفر زن قرار دارد و نسبت جنسي درسال 75 در بخش بجستان برابر 93 محاسبه ميگردد كه در مقايسه با نسبت جنسي در شهر بجستان بيانگر مهاجرت بازهم بيشتر مردم از نقاط روستايي عمدتاً به شهر بجستان بوده است كه تركيب جمعيتي بخش هاي نوساز شهر در بعد از انقلاب نشانگر اين موضوع مي باشد .                                                                 

بر اساس هرم سني جمعيت مطابق آمار سال 75 تراكم جمعيت در گروههاي سني پايين بيشتر است كه حاكي از جوان بودن شهر است . بيش از 38% جمعيت شهر در سنين زير 15 سال قرار دارند و بيش از 56% اين جمعيت كمتر از 24 سال دارند كه در جهت اجراي طرحهاي توسعه ، نقش مهمي به عهده دارند . در فاصله سالهاي 65 تا 75 جمعا 1725 نفر به شهر بجستان وارد شده اند نسبت جنسي مهاجرين 103 محاسبه مي شود . يكي از دلايل مهاجرت اين افراد به شهر كمبود امكانات آموزشي و امكانات ناچيز كسب درآمد در روستا ها بوده است ( 41% كل مهاجرين به شهر در سنين 10 تا 19 سالگي بوده اند . بررسي محل اقامت قبلي اين مهاجرين نيز نشان مي دهد كه 93% آنها قبلا در روستاهاي شهرستان بجستان بوده اند . طول مدت اقامت اين مهاجرين نيز نشان مي دهد كه 52% اين افراد (سال 77) كمتر از 2 سال است كه به شهر وارد شده اند كه خودنشان دهنده تاثير خشكسالي در روستاهاي بجستان بوده است .                                                            

-‌   رشد جمعيت:

رشد جمعيت در كل منطقه بجستان در دهه 45-55 ساليانه حدود7/2 درصد بوده ولي در دهه 77 - 65  و مصادف با پيروزي انقلاب اسلامي مواجه با رشد بي رويه جمعيت بوده است رشدي معادل 7/3 درصد در مجموع و 8/3 در مناطق روستائي داشته است . بر اساس اصطلاحات و آمار سرشماريهاي عمومي نفوس و مسكن و جمعيت  شهر بجستان از 1345 تا 1375 به شرح زير تحول يافته است .         

                           آمار سرشماري ها   -  پيش بيني

سال

1345

1355

1365

1370

1375

1377

1382

1387

تعداد كل جمعيت

4217

5540

7451

8493

9017

9380

10350

11500

نرخ رشد سالانه

-

77/2

01/3

65/2

6/2

2/1

05/2

05/2

ماخذ :طرح جامع شهرستان گناباد

 

به منظور پيش بيني رشد جمعيت شهر بجستان در آينده سه فرضيه رشدجمعيت مورد بررسي قرار مي گيرد .

فرض اول : رشد طبيعي جمعيت

با توجه به مشابهت تركيب سني وجنسي جمعيت در مناطق شهري شهرستان گناباد ، ميزان رشد طبيعي ، جمعيت اين نقاط قابل قبول و اعمال در محاسبات مربوط به شهر بجستان مي باشد . بر آوردها بر اساس آناليز ساخت سني و جنسي جمعيت نقاط شهري و اطلاعات تفصيلي سر شماري عمومي و نيز با عنايت به خطوط كلي سياست تجديد مواديد كشور صورت گرفته است اين محاسبات نرخ رشد طبيعي را براي دوره هاي 5 ساله (82 ـ 77 ) و (87ـ 82) به ترتيب معادل 84/1 و 75/ 1% بدست مي دهد .

فرض دوم: توسعه اقتصادي و دستيابي به موازه مثبت مهـاجرتي

با توجه به تحولاتي كه بر اساس قابليتهاي گسترده بجستان نظير : استقرار در مسير شبكه هاي حمل و نقل جاده اي منطقه اي و فرا منطقه اي ( بجستان ـ فيض آباد ، بجستان ـ فردوس، بجستان ـ بردسكن، بجستان ـ گناباد)و ريلي (بافق ـ مشهد و بجستان ـ زاهدان بندر عباس طبس و ... ) و وجود ايستگاه باربري ومسافربري موقعيت ممتاز جغرافيايي و ژئوپوليتيكي ، وجود ذخاير عظيم معدني خاصا سنگ هاي تزئني ،عبور فيبر نوري ، وجود نيروي انساني متخصص و برخوردار از ظرفيت هاي اجرايي و برخورداري از پشتوانه فرهنگي و تاريخي بسيار غني و فرهنگ وقف و مشاركت در امور اجتماعي و خيريه توليد انواع محصولات زراعي ، باغي و دامي و داشتن سهم عمده در صادرات محصولاتي نظير انار و زعفران در ساختار اقتصادي شهر رخ داده و خواهد داد دگر گونيهاي را شاهد خواهيم بود .روند مهاجر فرستي شهر را متوقف كرده و در جمع شهر بجستان به موازنه مثبت مهاجرتي دست مي يابد كه اين امرنشانگر اين مي باشد سهم مهاجرت در نرخ رشد جمعيت شهر تا سال 1387 و بر اساس اين فرض 3% بر آورده مي شود و به اين ترتيب نرخ رشد جمعيت شهر 2 % در سال بر آورده مي گردد .

فرض سوم : نرخ رشد جمعييت از سال 55به بعد روند كاهشي داشته است . با توجه به نرخ رشد طبيعي جمعييت كه ناشي از زاد و ولد ميبا شد مي توان نتيجه گرفت كه شهر بجستان در طي هر يك از دوره هاي سر شماري بخشي از جمعيت خود را از دست داده كه به ساير شهر خاصا مشهد و تهران مهاجرت كرده اند . اين وضع نشان دهنده اين است كه امكانات كسب در آمد در شهر بجستان مطلوب نبوده است از كل جمعييت 9017 نفري شهر در سال 75 تعداد مردان و4485 و تعداد زنان 4532 نفر بوده است . اين فرض در واقع همان تشديد روند مهاجر فرستي شهر است بر پايه اين فرض شهر در حفظ و نگهداري جمعيت افزوده با رشد طبيعي خود ناتوان خواهد بود . نرخ رشد سالانه جمعييت بر اساس اين فرض كمتر از فرض دوم بوده و برابر 6/1 بر آورده مي گردد . با استناد به مطالب ارايه شده ' فرض دوم  فرض محتمل بوده و امكان تحقق آن بيش از 2 فرض ديگر است.

 




منبع :
تعداد بازدیدها : تعداد بازدیدها : ۱۰۵۱


مطالب مرتبط با این موضوع :


کلیه حقوق این پورتال محفوظ و متعلق به استانداری خراسان رضوی می باشد.

نظرسنجی
مطالب سایت را چگونه ارزیابی می کنید؟
آماربازدیدکنندگان